भाषा र साहित्य
अतृप्ति (उपन्यास)
अतृप्ति (उपन्यास) मन्जु विमलीद्वारा लेखिएको र पैरबि बुक हाउस प्रा.लि.ले बजारमा ल्याएको एक नेपाली भाषाको उपन्यास हो । साहित्कार मन्जु विमलीको यो तेस्रो कृति हो । उपन्यास नारी मनोविज्ञानमा आधारित रहेको…
नेपाली साहित्य
“नेपाली साहित्य” ट्याग भएका ३५ लेख
भाषा र साहित्य
अब यस्तो कहिल्यै नहोस्
‘अब यस्तो कहिल्यै नहोस्’ इतिहास शिरोमणि बाबुराम आचार्यका ऐतिहासिक लेखहरूको सँगालो हो। बडामहाराजधिराज पृथ्वीनारायण शाहको मृत्यु पश्चात वि.सं. १८३१ देखि १९५८ सम्म नेपालमा सत्ता संघर्षका अनेकन् पर्व भए।…
भाषा र साहित्य
उलार
नयनराज पाण्डेद्धारा २०५२ साल मा लिखित उलार २०५३ सालमा पहिलोपल्ट तन्नेरी द्धैमासिक पत्रिकामा र २०५५ सालमा पुस्तकाकार रूपमा तन्नेरी प्रकाशनबाट प्रकाशित चर्चित नेपाली उपन्यास हो । यसको तेस्रो संस्करण…
जीवनी
गुरुप्रसाद मैनाली
गुरुप्रसाद मैनाली नेपाली भाषाका लोकप्रिय कथाकार हुन्, जसले गाउँजीवन र दैनिकीलाई कथाको केन्द्रमा ल्याए। वि.सं. १९९२ मा ‘नासो’ कथा छापियो र वि.सं. २०२० मा त्यही नामको सङ्ग्रह निस्केपछि उनी व्यापक रूपमा…
जीवनी
गोपालप्रसाद रिमाल
गोपालप्रसाद रिमाल (वि.सं. १९७५–२०३०) नेपाली साहित्यका अग्रपङ्क्तिमा उभिने प्रगतिवादी कवि तथा नाटककार मानिन्छन्। काठमाडौँको लगनटोलमा जन्मिएका उनले शास्त्रीय छन्दको सीमा पार गर्दै मुक्त छन्दलाई…
भाषा र साहित्य
गौरी (शोककाव्य)
गौरी राष्ट्रकवि माधवप्रसाद घिमिरेद्वारा लेखिएको शोककाव्य हो । साझा प्रकाशनले विसं २०१५ सालमा प्रकाशित गरेको यस काव्यमा १२ उपशिर्षकमा लेखिएका कविताहरू सङ्ग्रहित छन् ।
भाषा र साहित्य
चम्पा (उपन्यास)
चम्पा महाकबि देवकोटाद्बारा लिखित औपन्यासिक कृति हो । साझा प्रकाशनले बजारमा ल्याएको यो पुस्तक लक्ष्मीप्रसाद देवकोटाद्वारा लेखिएको एकमात्र उपन्यास हो । यो उपन्यास देवकोटाको मृत्युपश्चात् बि सं. २०२४…
भाषा र साहित्य
चिना हराएको मान्छे
चिना हराएको मान्छे नेपाली हाँस्यकलाकार हरिवंश आचार्यको संस्मरणात्मक जीवनी हो ।
जीवनी
दौलतविक्रम विष्ट
दौलतविक्रम विष्ट नेपाली कथा–उपन्यासका ख्यातनाम स्रष्टा हुन्, जसले ज्योति ज्योति महाज्योति कृतिका लागि वि.सं. २०४५ मा मदन पुरस्कार पाए। वि.सं. १९८३ मा भोजपुरमा जन्मेका उनी दीर्घ सरकारी सेवा र रेडियो…
जीवनी
ध्रुवचन्द्र गौतम
ध्रुवचन्द्र गौतम नेपाली भाषाका साहित्यकार हुन्, जसले उपन्यास, कथा, नाटक र नियात्रा लगायतका विधामा व्यापक लेखन गरेका छन्। वि.सं. २०४० मा उपन्यास अलिखित का लागि मदन पुरस्कार प्राप्त गरेका उनी नेपाली…
भाषा र साहित्य
नेपाली साहित्यको इतिहास
नेपाली साहित्यको इतिहास भन्नाले नेपाली भाषामा लेखिएका साहित्यिक रचनाहरूको विकास क्रम र तीसँग विकास भएका लेखन शैली र तरिकाहरू हुन्।
भाषा र साहित्य
परित्यक्ता
परित्यक्ता भुवन ढुंगानाद्वारा लिखित पहिलो उपन्यास हो। यो किताब २८ जुन, २०२० मा नेपालय प्रकाशनले प्रकाशित गरेको थियो । यो वर्ष २०७६ को लागि मदन पुरस्कारको लागि मनोनयन गरिएको थियो, जुन नेपालको सबैभन्दा…
भाषा र साहित्य
पर्खाल भित्र र बाहिर
पर्खाल भित्र र बाहिर साहित्यकार पारिजातद्वारा रचना गरिएको उपन्यास हो। यो उपन्यास नविन प्रकाशनले बिसं २०३४ सालमा प्रकाशन गरेको थियो। 'पर्खाल भित्र र बाहिर' नामक पुस्तकको विवरण], [[मदन पुरस्कार…
विविध
पारिजात
पारिजात नेपाली भाषामा बहुअर्थ भएका शब्दमध्ये एक हो, जसले फरक–फरक वस्तु र कृतिलाई जनाउँछ। उपलब्ध स्रोतअनुसार यस नामले एक फूल, नेपाली साहित्य क्षेत्रमा परिचित एक साहित्यकार, र यही शीर्षक बोकेको एक…
जीवनी
बालकृष्ण पोखरेल
बालकृष्ण पोखरेल नेपाली भाषाशास्त्र, साहित्यिक लेखन र उच्चशिक्षण क्षेत्रमा ख्याति कमाएका व्यक्तित्व हुन्। वि.सं. २०२१ मा ‘नेपाली भाषा र साहित्य’ कृतिका लागि मदन पुरस्कार पाए। दीर्घकालीन अनुसन्धान र…
जीवनी
बालकृष्ण सम
बालकृष्ण सम नेपाली नाटकको विकासमा केन्द्रीय भूमिका खेल्ने साहित्यकार र चित्रकला अभ्यासका लागि चिनिने व्यक्तित्व थिए। २००७ सालको परिवर्तनपछि उनले ‘शमशेर जङ्गबहादुर राणा’ उपाधि हटाई ‘सम’ मात्र प्रयोग…
भूगोल र स्थान
भवानी भिक्षु
भवानी भिक्षु (वि.सं. १९६६ जेठ २१ – २०३८ बैशाख ४) आधुनिक नेपाली कथासाहित्यका प्रमुख हस्ताक्षर हुन्। मैनाली र कोइरालापछि कथाशैलीमा अवदान पु¥याउँदै उनले तराइको सामाजिक जमीन र मनोवैज्ञानिक यथार्थलाई कथ्य…
जीवनी
भानुभक्त आचार्य
भानुभक्त आचार्य (वि.सं. १८७१ असार २९–१९२५ असोज ६) नेपाली कवि, लेखक र दार्शनिकका रूपमा चर्चित ऐतिहासिक व्यक्तित्व हुन्। आधुनिक नेपाली भाषामा मौलिक सृजनाको प्रारम्भिक चरण स्थापनामा उनको योगदान उच्च…
जीवनी
भूपि शेरचन
वि.सं. १९९२–२०४६ को जीवनयात्रामा सक्रिय भूपि शेरचन आधुनिक नेपाली कविताका प्रमुख स्रष्टामध्ये एक हुन्। मुस्ताङको थाक टुकुचेमा जन्मिएका उनले बि.ए. तहसम्म बनारसमा अध्ययन गरे, ‘घुम्ने मेचमाथि अन्धो…
भाषा र साहित्य
मदन पुरस्कार
मदन पुरस्कार नेपाली भाषाका कृतिहरूलाई दिइने प्रमुख वार्षिक सम्मान हो, जसको सञ्चालन र वितरण मदन पुरस्कार पुस्तकालयले गर्छ। वि.सं. २०१२ मा गुठी स्थापना घोषणाबाट सुरु भएको यो पुरस्कार साहित्य,…
जीवनी
मदनमणि दीक्षित
मदनमणि दीक्षित (वि.सं. १९७९–२०७६) नेपाली भाषाका प्रख्यात साहित्यकार र पत्रकार थिए। वैदिक–पौराणिक आख्यान र पूर्वीय दार्शनिक परम्परालाई आधुनिक नेपाली लेखनमा रूपान्तरित गर्नु उनको पहिचान हो। ‘माधवी’…
भाषा र साहित्य
माधवी (उपन्यास)
माधवी मदनमणि दीक्षितद्वारा लेखिएको र साझा प्रकाशनले २०३९ मा प्रकाशित गरेको एक नेपाली भाषाको उपन्यास हो । यो उपन्यासले पूर्वीय समाजबाट दासप्रथा उन्मूलन भएको देखाएको छ । यस उपन्यासले २०३९ सालको मदन…
भाषा र साहित्य
मुनामदन
मुनामदन महाकवि लक्ष्मीप्रसाद देवकोटाद्वारा लिखित खण्डकाव्य हो, जुन झ्याउरे लयमा बुनिएको छ। नेपाली साहित्यको अत्यन्त प्रख्यात कृति मानिने यस काव्यलाई लेखकले आफ्नो निधनअगाडि समेत विशेष रूपमा…
जीवनी
मोतीराम भट्ट
मोतीराम भट्ट (वि.सं. १९२३–१९५३; १८६६–१८९६) नेपाली कवि, गायक, निबन्धकार, प्रकाशक, समालोचक र जीवनीकार थिए। उनलाई नेपाली साहित्यमा पहिलो जीवनीकार र समालोचकका रूपमा मानिन्छ, नेपाली गजलको परिचय, निजी…
जीवनी
मोहन कोइराला
मोहन कोइराला (वि.सं. १९८३–२०६३) नेपाली कवितामा प्रयोगमुखी प्रवृत्तिलाई अगुवाई गरेको मानिने कवि हुन्। स्वअध्ययनबाट लेखन सुरु गरेका उनले वि.सं. २००७ मा ‘बुझिसके’ प्रकाशित गरे, वि.सं. २०३८ मा मदन…
भाषा र साहित्य
योजनगन्धा
योजनगन्धा विनोदप्रसाद धितालद्वारा लेखिएको र साझा प्रकाशनले बजारमा ल्याएको एक नेपाली भाषाको उपन्यास हो। यो पुस्तक साझा प्रकाशनले सन् १९९५ मा प्रकाशित गरेको थियो । पुस्तक महाभारतकी पात्र सत्यवतीमा…
जीवनी
लक्ष्मीप्रसाद देवकोटा
लक्ष्मीप्रसाद देवकोटा नेपाली कवि तथा गद्यकार हुन्, जसलाई ‘महाकवि’का रूपमा मान्यता प्राप्त छ। वि.सं. १९६६ कार्तिक २७ गते काठमाडौँको डिल्लीबजारमा जन्मिएका उनले कविता, आख्यान, नाटक र निबन्धमा उल्लेखनीय…
धर्म र दर्शन
लेखनाथ पौड्याल
लेखनाथ पौड्याल (वि.सं. १९४१–२०२२) छन्दोबद्ध काव्यका अग्रणी स्रष्टा र नेपाली साहित्यको परिष्कारवादी अभिमुखीकरणका आरम्भकर्ता मानिन्छन्। आधुनिक नेपाली साहित्यिक चेतनाको उन्नयन, आध्यात्मिक मानवतावाद र…
जीवनी
वैरागी काइँला
वैरागी काइँला (वास्तविक नाम तिलविक्रम/तीलविक्रम नेम्बाङ) नेपाली कवि तथा शोधकर्ता हुन्, जो आयामेली धारको आरम्भिक प्रवर्तकका रूपमा चिनिन्छन्। वि.सं. २०६६–२०७० मा नेपाल प्रज्ञा प्रतिष्ठानका कूलपति रहे।…
भाषा र साहित्य
शाकुन्तल (महाकाव्य)
शाकुन्तल लक्ष्मीप्रसाद देवकोटाद्वारा लिखित साझा प्रकाशनले बजारमा ल्याएको नेपाली भाषाको काव्य हो।
भाषा र साहित्य
शिरीषको फूल
शिरीषको फूल साहित्यकार पारिजातद्वारा रचना गरिएको उपन्यास हो। यो उपन्यास २०२२ सालमा पारिजात आफैंले प्रकाशन गरेकी थिइन । बिसं २०२२ सालको मदन पुरस्कार प्राप्त गरेपछि पुस्तक संसारले २०२४ सालमा र साझा…
जीवनी
सत्यमोहन जोशी
सत्यमोहन जोशी नेपाली साहित्य, इतिहास र संस्कृति अध्ययनका अग्रणी व्यक्तित्व थिए। उनी तीन पटक मदन पुरस्कार प्राप्त गर्न सफल एक्ला साहित्यकार मानिन्छन् र वि.सं. २०१५ मा पुरातत्व विभागका पहिलो निर्देशक…
भाषा र साहित्य
समर लभ (उपन्यास)
समर लभ साहित्यकार सुबिन भट्टराईद्वारा लेखिएको उपन्यास हो । विसं २०६९ मंसिरमा फाइन प्रिन्ट आइएनसी प्रकाशित गरेको यो उपन्यास आधुनिक प्रेम र रोमान्समा आधारित वियोगान्त उपन्यास हो । २४७ पृष्ठमा सङ्ग्रहित…
भाषा र साहित्य
साझा प्रकाशन
साझा प्रकाशन नेपालको इतिहासमै पुरानो मानिने प्रकाशन संस्था हो, जसको स्वामित्व संरचनामा ६० प्रतिशत अंश नेपाल सरकारको र ४० प्रतिशत अंश साहित्यकार, पत्रकारिता क्षेत्रमा सक्रिय व्यक्तित्व, शिक्षासेवी तथा…
जीवनी
सिद्धिचरण श्रेष्ठ
सिद्धिचरण श्रेष्ठ (वि.सं. १९६९ जेठ ९ – २०४९ जेठ २२) नेपाली र नेपाल भाषा (नेवारी) दुवैमा सिर्जना गर्ने कवि हुन्। युगीन संवेदना र सामाजिक परिवर्तनको चाहना कवितामा मुखरित गरेको कारण नेपाल सरकारले उनलाई…