सयौँ थुङ्गा फूलका हामी

सयौँ थुङ्गा फूलका हामी नेपाल राज्यको आधिकारिक राष्ट्रिय गानको स्वरूपमा मान्य गरिएको सांगीतिक कृति हो। यसको शब्दकला कवि व्याकुल माइलाद्वारा रचना गरिएको हो भने सङ्गीत संयोजन अम्बर गुरुङले तयार पारेका हुन्। स्रोतअनुसार यो गान २०६४ साउन १८ मा औपचारिक घोषणा भएको हो, र २०७२ को संविधानले पनि यसको हैसियत पुष्टि गरेको उल्लेख पाइन्छ।

ऐतिहासिक पृष्ठभूमि

जनआन्दोलन २०६२/६३ पछि, गिरिजाप्रसाद कोइरालाको नेतृत्वमा बनेको सरकारले व्यापक राजनीतिक रूपान्तरणसँग मेल खाने सांस्कृतिक र औपचारिक अभ्यास सुधार गर्ने निर्णय लिएको थियो। सो सन्दर्भमा राजपरिवारलाई समर्पित पूर्वराजकीय गान श्रीमान् गम्भीर नेपालीलाई विस्थापन गरी नयाँ राष्ट्रिय गानको व्यवस्थापन अघि बढाइयो। स्रोतअनुसार २०६३ जेठ ५ मा तत्कालीन प्रतिनिधि सभाको घोषणाले पुरानो गानलाई हटाएको उल्लेख छ।

छनोट प्रक्रिया

सरकारले देशभरका सिर्जनाकारहरूलाई सहभागिताका लागि आह्वान गरेपछि, नयाँ राष्ट्रिय गान छनोटका निम्ति १४ सदस्यीय कार्यदल गठन गरिएको थियो। सो कार्यदलले प्राप्त १,२९२ गीत–रचनामध्ये उत्कृष्ट ठानेको कृति छनोट गरी औपचारिक प्रक्रियामा अगाडि बढायो। छनोटपछि तयार पारिएको गानलाई २०६३ मङ्सिर १४ मा सम्बन्धित निकायलाई हस्तान्तरण गरिएको विवरण स्रोतमा पाइन्छ।

स्वीकृति र औपचारिक घोषणा

उक्त कृतिलाई २०६४ वैशाख ७ मा राष्ट्रिय गानका रूपमा छानिएको तथ्य प्रस्तुत गरिएको छ। त्यसपछिका चरणहरूमा, अन्तरिम संसदका सभामुख सुवासचन्द्र नेम्वाङले सिंहदरबारभित्र रहेको राष्ट्रिय योजना आयोगको सम्मेलन कक्षमा आयोजित समारोहमार्फत २०६४ साउन १८ मा औपचारिक घोषणा गरेको उल्लेख भेटिन्छ। यी मितिहरूबीच कार्यान्वयन र प्रतिस्थापनको क्रमबारे स्रोतहरूमा केही फरक प्रस्तुति देखिन्छ, जसका कारण यथार्थिक क्रममै थोरै मतभेद रहेको संकेत गर्छ।

शब्द र भावभूमि

गीतको विचार–धारामा राष्ट्रिय पहिचान र समावेशीपनको भाव प्रमुख छ। शब्दले देशको भूगोलका पूर्वी–पश्चिमी सीमासूचक स्थलहरू मेची र महाकालीलाई स्मरण गर्छ, र प्राकृतिक सम्पदाप्रतिको सम्मान प्रकट गर्दछ। यसले इतिहासमा रगत बगाएका वीरताको स्मरण गर्दै ज्ञान र शान्तिका आदर्शलाई जोड दिन्छ। भौगोलिक रूपले तराई, पहाड र हिमाललाई एउटै मातृभूमिको अविभाज्य अवयवका रूपमा रेखाङ्कित गर्दै, बहुजाति, बहुभाषा, बहुधर्म र बहुसंस्कृतिको सहअस्तित्वलाई राष्ट्रिय गौरवका रूपमा प्रस्तुति दिन्छ।

सङ्गीत र प्रस्तुति

यस राष्ट्रिय गानको धुन र संगीत संरचना अम्बर गुरुङले प्रदान गरेका हुन्, जसअनुसार रेकर्डिङमा दुई दर्जनभन्दा बढी चर्चित स्वरकलाकारहरूले संयुक्त रूपमा आवाज दिएको उल्लेख स्रोतमा आएको छ। सामूहिक स्वरप्रस्तुतीको यो अभ्यासले सार्वजनिक श्रवणमा गानको सामूहिकतामूलक भाव परिलक्षित हुने आधार बनाएको देखिन्छ।

संवैधानिक मान्यता

नेपालको संविधान २०७२ले “सयौँ थुङ्गा फूलका हामी” लाई देशको आधिकारिक राष्ट्रिय गानका रूपमा मान्यता दिएको विवरण स्रोतमा स्पष्ट उल्लेखित छ। यसरी संवैधानिक दस्तावेजमा प्रतिविम्बित मान्यताले गानको वैधानिक स्थिति सुनिश्चित गरेको बुझिन्छ।

समारोह र घोषणास्थल

औपचारिक सार्वजनिक घोषणा सिंहदरबार परिसरभित्रको राष्ट्रिय योजना आयोगको सम्मेलन कक्षमा गरिएको बताइन्छ। सो समयमा अन्तरिम संसदका सभामुख सुवासचन्द्र नेम्वाङद्वारा गानको औपचारिक स्वीकृति सार्वजनिक गरिनु, संक्रमणकालीन व्यवस्थामा यस सांस्कृतिक प्रतीकको संस्थागत मान्यताको प्रमुख चरणका रूपमा प्रस्तुत गरिएको छ।

सन्दर्भ

नेपाली विश्वकोशका सम्पादकहरू। “सयौँ थुङ्गा फूलका हामी।” नेपाली विश्वकोश, १२ नोभेम्बर २०२६, https://nepaliencyclopedia.com/nepali-encyclopedia/%E0%A4%B8%E0%A4%AF%E0%A5%8C%E0%A4%81_%E0%A4%A5%E0%A5%81%E0%A4%99%E0%A5%8D%E0%A4%97%E0%A4%BE_%E0%A4%AB%E0%A5%82%E0%A4%B2%E0%A4%95%E0%A4%BE_%E0%A4%B9%E0%A4%BE%E0%A4%AE%E0%A5%80। हेरिएको: १२ नोभेम्बर २०२६।

Nepali Encyclopedia Editors. (2026). सयौँ थुङ्गा फूलका हामी. In Nepali Encyclopedia. Retrieved 2026-11-12, from https://nepaliencyclopedia.com/nepali-encyclopedia/%E0%A4%B8%E0%A4%AF%E0%A5%8C%E0%A4%81_%E0%A4%A5%E0%A5%81%E0%A4%99%E0%A5%8D%E0%A4%97%E0%A4%BE_%E0%A4%AB%E0%A5%82%E0%A4%B2%E0%A4%95%E0%A4%BE_%E0%A4%B9%E0%A4%BE%E0%A4%AE%E0%A5%80

@misc{ne_4,
  title = {सयौँ थुङ्गा फूलका हामी},
  author = {{Nepali Encyclopedia Editors}},
  howpublished = {\url{https://nepaliencyclopedia.com/nepali-encyclopedia/%E0%A4%B8%E0%A4%AF%E0%A5%8C%E0%A4%81_%E0%A4%A5%E0%A5%81%E0%A4%99%E0%A5%8D%E0%A4%97%E0%A4%BE_%E0%A4%AB%E0%A5%82%E0%A4%B2%E0%A4%95%E0%A4%BE_%E0%A4%B9%E0%A4%BE%E0%A4%AE%E0%A5%80}},
  year = {2026},
  note = {Accessed 2026-11-12}
}