सरस्वती लामिछाने (Saraswoti Lamichhane) नेपालमा जन्मिएकी कवि, अनुवादक र सम्पादक हुन्, जो एड्मन्टन, अल्बर्टा, क्यानडामा आधारित छिन्। अङ्ग्रेजी भाषामा रचित उनको पहिलो कविता-सङ्ग्रह कराइखोला फ्लोज (Karaikhola Flows) अप्रिल २०२६ मा मावेन्जी हाउस (Mawenzi House)बाट प्रकाशित भयो र जुन २०२६ मा अड्री'ज बुक्स (Audrey's Books), एड्मन्टनमा सार्वजनिक गरिएको थियो; पछि टोरोन्टोमा पनि उक्त कृति लोकार्पण गरिएको थियो। उनको लेखन नेपाली भू-दृश्य र नेपाली प्रवासी जीवन-अनुभवबीचको सेतुका रूपमा पहिचान हुन्छ।
प्रारम्भिक जीवन र पृष्ठभूमि
लामिछाने नेपालको जन्मभूमिबाट क्यानडामा बसोबास गरिरहेको नेपाली मूलकी साहित्यिक व्यक्तित्व हुन्। उनी एड्मन्टनमा रहेर सृजनात्मक लेखन, अनुवाद र सम्पादनमा सक्रिय छिन्। उनको पहिचानले प्रवासी नेपाली साहित्यका सन्दर्भमा क्यानडास्थित नेपाली समुदाय र व्यापक अङ्ग्रेजी साहित्यिक परिदृश्यबीच संवाद सम्भव बनाएको देखिन्छ।
साहित्यिक यात्रा
उनको पहिलो कविता-सङ्ग्रह कराइखोला फ्लोज (Karaikhola Flows) ले नेपालका नदी-पर्वतदेखि क्यानडाको आप्रवासी जीवनसम्मको यात्रालाई केन्द्रमा राख्छ। लामिछानेका भनाइअनुसार, यो कृतिको बीउ २०१८ बाट नै आकार लिन थालेको बताइन्छ। पुस्तक अप्रिल २०२६ मा मावेन्जी हाउसबाट प्रकाशित भयो र जुन २०२६ मा एड्मन्टनको अड्री'ज बुक्समा औपचारिक रूपमा सार्वजनिक गरियो, त्यसपछिको कार्यक्रम टोरोन्टोमा सम्पन्न भयो।
सम्पादन र सहकार्य
लामिछानेले काव्य: एन्टोलोजी अफ नेपाली पोइट्री इन इङ्ग्लिस (Kavya: Anthology of Nepali Poetry in English) सहसम्पादन गरिन्, जसलाई ग्रे स्प्यारो प्रेस (Grey Sparrow Press) ले २०२३ मा प्रकाशित गरेको हो। यस्तै, उनले मावेन्जी हाउसले २०२५ मा प्रकाशित गरेको वान्डरिङ्स: एन्टोलोजी अफ आङ्लोफोन नेपाली डायस्पोरा पोइट्री (Wanderings: An Anthology of Anglophone Nepali Diaspora Poetry) मा आफ्ना छ वटा कविताहरू समावेश गराएकी छन्। यी सहकार्यहरूले अङ्ग्रेजी माध्यममा नेपाली मूलका कृतिहरूलाई सङ्कलित र पाठकहरूसम्म पुर्याउने कामलाई सुदृढ पारेको देखिन्छ।
मान्यता र सार्वजनिक उपस्थिति
उनको डेस्टिनेसन (Destination) शीर्षकको कविता अगस्ट २०२६ मा लिग अफ क्यानाडियन पोइट्स (League of Canadian Poets) द्वारा प्रकाशित/प्रस्तुत गरिएको थियो। उनी टोरन्टो मेट्रोपोलिटन युनिभर्सिटीद्वारा सञ्चालित ‘एशियन हेरिटेज इन क्यानडा’ र केपीयू (KPU) को ‘द हेज़ी हिमालयाज’ परियोजनामा समेत प्रोफाइल गरिएको छ। यी गतिविधिहरूले क्यानडास्थित साहित्यिक वृत्तमा उनको उपस्थिति र प्रवासी सन्दर्भमा अङ्ग्रेजीमा लेखिने नेपाली कविताको प्रवाहलाई दृश्य बनाएका छन्।
विषयवस्तु र महत्त्व
लामिछानेको लेखनले नेपालका नदी–पहाडको स्मृति र क्यानडाको आप्रवासी जीवनबीचको अन्तरयात्रा अभिव्यक्त गर्छ, जसलाई उनको पहिलो कविता संग्रह कराइखोला फ्लोज ले स्पष्ट रूपरेखामा ल्याउँछ। यसले अङ्ग्रेजी कवितामार्फत नेपाली मूलको संवेदना र पहिचानलाई समसामयिक प्रवासी सन्दर्भमा स्थापित गर्न योगदान गरेको देखिन्छ। उनको सम्पादन र सहभोगाइ रहेका सङ्ग्रहहरूले प्रवासी नेपाली साहित्यको क्यानडियन प्रकाशन क्षेत्रमा थप उपस्थितिलाई सुनिश्चित गरेका छन्।
सन्दर्भ
- Asian Heritage in Canada (TMU) — Saraswoti Lamichhane (हेरिएको १२/११/२०२६)
- Mawenzi House — Saraswoti Lamichhane launches Karaikhola Flows at Audrey's Books, Edmonton (June 2026) (हेरिएको १२/११/२०२६)
- League of Canadian Poets — 'Destination' by Saraswoti Lamichhane (4 Aug 2026) (हेरिएको १२/११/२०२६)
- Saraswoti Lamichhane — About (author website) (हेरिएको १२/११/२०२६)
स्रोत र समीक्षाको अवस्था
स्रोत: सम्पादकीय लेख
समीक्षा: स्रोत-सहित अद्यावधिक मस्यौदा — पछिल्ला स्रोत खोजेर नयाँ लेखिएको र अद्यावधिक गरिएको सम्पादकीय मस्यौदा; सम्पादक-मण्डलको तथ्य-जाँच जारी।
संरचनागत सूचक ७९/१०० (प्रयोगात्मक; तथ्यको शुद्धताको सूचक होइन — विवरण)
नेपाली विश्वकोशको सम्पादकीय लेख। यो लेख नेपाली विश्वकोशका सम्पादकहरूले आफ्नै संरचना र भाषामा लेखेका हुन्; सम्पादक-मण्डलको समीक्षा क्रमशः जारी छ — त्रुटि भेटिए सम्पादन सुझाउनुहोस्। पाठ CC BY-SA 4.0 अन्तर्गत उपलब्ध छ।
यस लेखको तथ्यगत जग नेपाली भाषामा मुक्त ज्ञान रच्ने नेपाली विकिपिडियाका स्वयंसेवी लेखकहरूको दशकौँको साधनामा उभिएको छ — उहाँहरूप्रति हाम्रो कृतज्ञतापूर्ण श्रद्धाञ्जली।
यो लेख उद्धृत गर्नुहोस्
शैली छान्नुहोस्, त्यसपछि प्रतिलिपि गर्नुहोस् वा सन्दर्भ-व्यवस्थापक (Zotero, Mendeley, EndNote) का लागि फाइल डाउनलोड गर्नुहोस्। आजको मिति स्वतः राखिएको छ।
नेपाली विश्वकोशका सम्पादकहरू। “सरस्वती लामिछाने”। नेपाली विश्वकोश, १२ नोभेम्बर २०२६। https://nepaliencyclopedia.com/nepali-encyclopedia/सरस्वती_लामिछाने (हेरिएको १२ नोभेम्बर २०२६ / वि.सं. २६ कात्तिक २०८३)।
Nepali Encyclopedia Editors. (2026, November 12). सरस्वती लामिछाने [Saraswoti Lamichhane]. In Nepali Encyclopedia. Retrieved November 12, 2026, from https://nepaliencyclopedia.com/nepali-encyclopedia/सरस्वती_लामिछाने
“सरस्वती लामिछाने [Saraswoti Lamichhane].” Nepali Encyclopedia, 12 November 2026, https://nepaliencyclopedia.com/nepali-encyclopedia/सरस्वती_लामिछाने. Accessed 12 November 2026.
Nepali Encyclopedia Editors. “सरस्वती लामिछाने [Saraswoti Lamichhane].” Nepali Encyclopedia. Last modified November 12, 2026. Accessed November 12, 2026. https://nepaliencyclopedia.com/nepali-encyclopedia/सरस्वती_लामिछाने.
@misc{nepaliencyclopedia_894,
author = {{Nepali Encyclopedia Editors}},
title = {सरस्वती लामिछाने [Saraswoti Lamichhane]},
howpublished = {Nepali Encyclopedia},
year = {2026},
url = {https://nepaliencyclopedia.com/nepali-encyclopedia/%E0%A4%B8%E0%A4%B0%E0%A4%B8%E0%A5%8D%E0%A4%B5%E0%A4%A4%E0%A5%80_%E0%A4%B2%E0%A4%BE%E0%A4%AE%E0%A4%BF%E0%A4%9B%E0%A4%BE%E0%A4%A8%E0%A5%87},
urldate = {2026-11-12},
note = {Licensed CC BY-SA 4.0}
}TY - ELEC AU - Nepali Encyclopedia Editors TI - सरस्वती लामिछाने [Saraswoti Lamichhane] T2 - Nepali Encyclopedia PY - 2026 DA - 2026/11/12 UR - https://nepaliencyclopedia.com/nepali-encyclopedia/%E0%A4%B8%E0%A4%B0%E0%A4%B8%E0%A5%8D%E0%A4%B5%E0%A4%A4%E0%A5%80_%E0%A4%B2%E0%A4%BE%E0%A4%AE%E0%A4%BF%E0%A4%9B%E0%A4%BE%E0%A4%A8%E0%A5%87 Y2 - 2026/11/12 LA - ne ER -
स्थायी लिङ्क: https://nepaliencyclopedia.com/nepali-encyclopedia/सरस्वती_लामिछाने · अद्यावधिक १२ नोभेम्बर २०२६ · समीक्षा: स्रोत-सहित अद्यावधिक मस्यौदा