ल्होत्से हिमाल

ल्होत्से हिमाल नेपाल–तिब्बत सिमानामा अवस्थित, विश्वको चौथो सबैभन्दा अग्लो हिमाल मानिन्छ। यसभन्दा अग्ला शिखरहरू क्रमशः सगरमाथा, के२ र कञ्चनजङ्घा हुन्। ल्होत्से भौगोलिक रूपमा सगरमाथासँग प्रत्यक्ष जोडिएको छ, जसका कारण यी दुई शिखरहरू एउटै उच्च पर्वतमालाको निरन्तरता रूपमा देखिन्छन्। यसको मुख्य शिखर समुद्र सतहदेखि ८,५१६ मि. उचाइमा रहेको छ।

स्थान र भू–सीमा

ल्होत्से नेपालको भित्री भाग र तिब्बतको उच्च भू–क्षेत्रबीच पर्ने सिमानामा छ। स्रोतअनुसार, यो चीनतर्फ र नेपालको खुम्बु क्षेत्रको बीचमा अवस्थित छ। यसरी शिखर र यसको धाराहरूले दुई भौगोलिक क्षेत्रमा प्राकृतिक सीमारेखा जस्तै भूमिका निर्वाह गर्ने स्वरूप प्रस्ट हुन्छ। पर्वतको अवस्थिति सीमाक्षेत्रमै भएकाले उचाइ र भू–भागका कारण दुबै पक्षबाट यसको पहुँच र अवलोकन फरक–फरक भौगोलिक सन्दर्भमा पर्छ।

उँचाइ र उपशिखरहरू

मुख्य शिखरको उँचाइ ८,५१६ मि. दर्ता छ। यसबाहेक, ल्होत्से मध्य (पूर्व) नामले जनाइएको अर्को उच्च बिन्दु ८,४१४ मि. उचाइमा पुगेको छ। सोसंगै, अर्को उपशिखर ८,३८३ मि. उचाइमा अवस्थित भएको उल्लेख पाइन्छ। यी उचाइहरूले ल्होत्सेलाई अनेकौँ शिखर–बिन्दु समेटिएको उचाइदार संरचनामा राख्छन्, जसमा मुख्य शिखरसँग नजिकिएका भागहरू क्रमशः घट्दो उचाइका तर स्पष्ट रेखाङ्कित ठूला बिन्दुका रूपमा देखिन्छन्।

सगरमाथासँगको सम्बन्ध

स्रोतले ल्होत्से र सगरमाथा एक–अर्कासँग जोडिएको उल्लेख गर्दछ। यस जोडले पर्वत–धाराहरूको निरन्तरता र दुई उच्च शिखरबीचको भौगोलिक निकटता प्रस्ट पार्छ। यस्तो समिप्यताले शृङ्खलाभित्रको उचाइविन्यास, हावापानीको बहाव, र शिखर–धाराको रूपरेखा बुझ्न सन्दर्भ दिन्छ।

वैश्विक श्रेणी र सन्दर्भ

ल्होत्से विश्वको चौथो सबैभन्दा अग्लो हिमालको रूपमा परिचित छ। यसलाई अगाडि राख्ने तीन शिखरहरूका रूपमा सगरमाथा, के२ र कञ्चनजङ्घा उल्लेखित छन्। उचाइका यी तुलनात्मक दाबीहरूले ल्होत्सेलाई उच्च शिखरहरूको विश्व–क्रममा महत्वपूर्ण स्थान दिन्छन्।

नाम र भाषिक रूप

स्रोतमा यो हिमाललाई नेपालीमा "लहोत्से" र "ल्होत्से" दुवै रूपले लेखिएको छ। तिब्बती भाषामा यसको नाम "ल्होर्चे" भनिएको छ, भने चिनियाँ भाषामा "洛子峰" लेखिन्छ र यसको पिनयिन रूप "Luòzǐ Fēng" हो। यी नाम–रूपहरू भौगोलिक र भाषिक सन्दर्भअनुसार प्रयोगमा देखिन्छन्।

सन्दर्भ

नेपाली विश्वकोशका सम्पादकहरू। “ल्होत्से हिमाल।” नेपाली विश्वकोश, १२ नोभेम्बर २०२६, https://nepaliencyclopedia.com/nepali-encyclopedia/%E0%A4%B2%E0%A5%8D%E0%A4%B9%E0%A5%8B%E0%A4%A4%E0%A5%8D%E0%A4%B8%E0%A5%87_%E0%A4%B9%E0%A4%BF%E0%A4%AE%E0%A4%BE%E0%A4%B2। हेरिएको: १२ नोभेम्बर २०२६।

Nepali Encyclopedia Editors. (2026). ल्होत्से हिमाल. In Nepali Encyclopedia. Retrieved 2026-11-12, from https://nepaliencyclopedia.com/nepali-encyclopedia/%E0%A4%B2%E0%A5%8D%E0%A4%B9%E0%A5%8B%E0%A4%A4%E0%A5%8D%E0%A4%B8%E0%A5%87_%E0%A4%B9%E0%A4%BF%E0%A4%AE%E0%A4%BE%E0%A4%B2

@misc{ne_118,
  title = {ल्होत्से हिमाल},
  author = {{Nepali Encyclopedia Editors}},
  howpublished = {\url{https://nepaliencyclopedia.com/nepali-encyclopedia/%E0%A4%B2%E0%A5%8D%E0%A4%B9%E0%A5%8B%E0%A4%A4%E0%A5%8D%E0%A4%B8%E0%A5%87_%E0%A4%B9%E0%A4%BF%E0%A4%AE%E0%A4%BE%E0%A4%B2}},
  year = {2026},
  note = {Accessed 2026-11-12}
}