नेपाली विश्वकोशनेपाल र नेपाली भाषाको ज्ञानकोश
जीवनी

पुष्पराज आचार्य

पुष्पराज आचार्य (Pushparaj Acharya) नेपाली तथा अङ्ग्रेजीमा लेख्ने कवि, साहित्यिक अध्येता, अनुवादक र सम्पादक हुन्। नेपालमा हुर्किएर २०१२ मा क्यानडा पुगेका उनी एड्मन्टन (आल्बर्टा)मा आधारित छन्; <em>छायाँ काल (Chāyā Kāla)</em> (२००६) र <em>Dream Catcher</em> (२०१२) उनका काव्यसङ्ग्रह हुन्, र उनले २०२५ मा प्रवासी काव्यको अंग्रेजी सङ्कलन सह-सम्पादन गरेका छन्।

अद्यावधिक: १२ नोभेम्बर २०२६ २३६ शब्द · १ मिनेट स्रोत-सहित अद्यावधिक मस्यौदा
सम्पादन गर्नुहोस् इतिहास

पुष्पराज आचार्य (Pushparaj Acharya) नेपाली तथा अङ्ग्रेजी भाषा दुवैमा सृजनात्मक र समालोचनात्मक लेखन गर्ने कवि, साहित्यिक अध्येता, अनुवादक र सम्पादक हुन्। उनी नेपालमा हुर्किएर २०१२ मा क्यानडा पुगे र पछिल्लो समय एड्मन्टन (आल्बर्टा)मा बसोबास गर्दै आएका छन्। उनका रचनात्मक कामले नेपाली भाषा र अङ्ग्रेजी दुवै भाषामा प्रवासी सन्दर्भलाई जोड्ने साथै नेपाली मूलका लेखकहरूको काव्य–उपस्थिति प्रतिविम्बित गर्छ।

प्रारम्भिक जीवन र शिक्षा

आचार्य नेपालमा हुर्किए। उनी २०१२ मा क्यानडा पुगे र त्यहीँ उच्च अध्ययन गर्दै आए। उनले टोरोन्टो विश्वविद्यालयमा डक्टरल अध्ययन सम्पन्न गरे। वर्तमानमा उनी एड्मन्टन, आल्बर्टामा आधारित छन्।

काव्य कृति

उनको पहिलो नेपाली काव्यसङ्ग्रह छायाँ काल (Chāyā Kāla) सन् २००६ मा प्रकाशित भयो। त्यसपछि अङ्ग्रेजी काव्यसङ्ग्रह Dream Catcher सन् २०१२ मा आयो। यी कृतिहरूले दुई भाषाबीचको काव्याभिव्यक्ति, अनुभव र प्रवास–सम्बन्धित दृष्टिकोणलाई सँगाल्छन्।

सम्पादन, अनुवाद र संस्थागत संलग्नता

आचार्य अनुवादक र सम्पादकका रूपमा पनि सक्रिय छन्। उनी क्वान्ट्लेन पोलिटेक्निक विश्वविद्यालयका विद्वानहरूको परियोजनासँग आवद्ध छन्, जसअन्तर्गत The Hazy Himalayas जस्ता प्रोफाइल शृङ्खला पर्दछन्। उनले अस्मा सैयदसँग सह-सम्पादन गरेको Wanderings: An Anthology of Anglophone Nepali Diaspora Poetry (मावेनजी हाउस, टोरोन्टो, डिसेम्बर २०२५) मा विभिन्न देशमा अङ्ग्रेजीमा लेख्ने नेपाली मूलका एघार कविहरू समावेश छन्। केपीयूले यसलाई समकालीन अङ्ग्रेजी–नेपाली प्रवासी कवितामा मात्र केन्द्रित पहिलो सङ्कलन भएको भनेर वर्णन गरेको थियो।

प्रवासी सन्दर्भ र महत्त्व

आचार्यको लेखन र सम्पादनले नेपाली मूलका लेखकको अङ्ग्रेजी लेखनलाई सँगाल्ने र प्रसंगीकृत गर्ने काम गरेको देखिन्छ। क्यानडामा बसेर दुवै भाषामा निरन्तर लेखन गर्नु उनको प्रवासी पहिचान र साहित्यिक यात्राको विशेषता हो। यसरी उनले प्रवासी नेपाली साहित्यको समसामयिक नक्सामा काव्य, समालोचना र सम्पादकीय काममार्फत योगदान पुर्‍याएका छन्।

सन्दर्भ

  1. Asian Heritage in Canada (Toronto Metropolitan University) — Pushpa Raj Acharya (हेरिएको १२/११/२०२६)
  2. The Hazy Himalayas (KPU Pressbooks) — Pushpa Raj Acharya (हेरिएको १२/११/२०२६)
  3. KPU News — Anthology from KPU scholars highlights enduring power of poetry (19 Jan 2026) (हेरिएको १२/११/२०२६)

स्रोत र समीक्षाको अवस्था

स्रोत: सम्पादकीय लेख
समीक्षा: स्रोत-सहित अद्यावधिक मस्यौदा — पछिल्ला स्रोत खोजेर नयाँ लेखिएको र अद्यावधिक गरिएको सम्पादकीय मस्यौदा; सम्पादक-मण्डलको तथ्य-जाँच जारी।
संरचनागत सूचक ८३/१०० (प्रयोगात्मक; तथ्यको शुद्धताको सूचक होइन — विवरण)

नेपाली विश्वकोशको सम्पादकीय लेख। यो लेख नेपाली विश्वकोशका सम्पादकहरूले आफ्नै संरचना र भाषामा लेखेका हुन्; सम्पादक-मण्डलको समीक्षा क्रमशः जारी छ — त्रुटि भेटिए सम्पादन सुझाउनुहोस्। पाठ CC BY-SA 4.0 अन्तर्गत उपलब्ध छ।

यस लेखको तथ्यगत जग नेपाली भाषामा मुक्त ज्ञान रच्ने नेपाली विकिपिडियाका स्वयंसेवी लेखकहरूको दशकौँको साधनामा उभिएको छ — उहाँहरूप्रति हाम्रो कृतज्ञतापूर्ण श्रद्धाञ्जली।

यो लेख उद्धृत गर्नुहोस्

शैली छान्नुहोस्, त्यसपछि प्रतिलिपि गर्नुहोस् वा सन्दर्भ-व्यवस्थापक (Zotero, Mendeley, EndNote) का लागि फाइल डाउनलोड गर्नुहोस्। आजको मिति स्वतः राखिएको छ।

नेपाली विश्वकोशका सम्पादकहरू। “पुष्पराज आचार्य”। नेपाली विश्वकोश, १२ नोभेम्बर २०२६। https://nepaliencyclopedia.com/nepali-encyclopedia/पुष्पराज_आचार्य (हेरिएको १२ नोभेम्बर २०२६ / वि.सं. २६ कात्तिक २०८३)।

स्थायी लिङ्क: https://nepaliencyclopedia.com/nepali-encyclopedia/पुष्पराज_आचार्य · अद्यावधिक १२ नोभेम्बर २०२६ · समीक्षा: स्रोत-सहित अद्यावधिक मस्यौदा