नेपाली विश्वकोशनेपाल र नेपाली भाषाको ज्ञानकोश
योगदान
कला र संस्कृति

उभौली

उभौली किराँतहरू सुनुवार, राई, लिम्बु र याक्खा जातिको महान चाड हाे । उभौली पर्वको रूपमा रहेको किरातीहरूको यो महत्त्वपूर्ण चाड वसन्त ऋतुमा वालीनाली राम्रो होस् सबैमा सुख शान्ति सूस्वास्थ्य रहोस् र दैविप्रकोप तथा विपक्तिहरू नआउन् भनि पुजा गरिन्छ,यस

नेपाली विश्वकोशका सम्पादकहरू अद्यावधिक: २० सेप्टेम्बर २०२६ ४३३ शब्द · २ मिनेट समीक्षा बाँकी
सम्पादन गर्नुहोस् इतिहास
किराँत सुनुवार उधौली (मंसिरे पूर्णिमा) २०७१
किराँत सुनुवार उधौली (मंसिरे पूर्णिमा) २०७१
सुनुवार र राई खुसीयाली मनाउदै उधौली (मंसिरे पूर्णिमा) २०७१
सुनुवार र राई खुसीयाली मनाउदै उधौली (मंसिरे पूर्णिमा) २०७१

उभौली किराँतहरू सुनुवार, राई, लिम्बु र याक्खा जातिको महान चाड हाे । उभौली पर्वको रूपमा रहेको किरातीहरूको यो महत्त्वपूर्ण चाड वसन्त ऋतुमा वालीनाली राम्रो होस् सबैमा सुख शान्ति सूस्वास्थ्य रहोस् र दैविप्रकोप तथा विपक्तिहरू नआउन् भनि पुजा गरिन्छ,यस चाडमा सुनुवार र राईहरू साकेला/सखेवा शिली नाच्छन भने लिम्बु र याख्खाहरू च्याब्रुङ नाच नाच्दै प्रकृतिलाई पुजा गर्दछन । किराँतीहरूको यो पर्व पृथ्वीमा कृषियुग शुरु भएदेखि प्रचलनमा आएको विश्वास गरिन्छ ।

उभौली चाडमा किरात खम्बु (राई)हरु आफ्नो जातीय पहिरन(भेषभुषा)मा सजिएर साकेला/साकेन्वा/सखेवा सिली नाच्छन् । कालो कोट, दौरा-सुरूवाल, बुकी फूल सिउरिएर, खुकुरी भिरेर नेपाली टोपीमा ठाँटिएर पुरुषहरू साकेला सिलीमा ताल मिलाउदै गोलबन्द भएर नाच्छन् भने महिलाहरू पनि कम्मरमा पटुकी कसेर चौबन्दी चोली र छिटको फरिया अनि पहेंलपुर गरगहनामा सजिएर उनीहरूलाई शिलिको इसारा गर्दै नाच्छन् । हातमा चौरीको पुच्छर, सिल्लिमो, पोमी, लिङ्चिबुङ्को डाला, चमर र सिम्कौली सेउली लिएर नाचिन्छ । स्याउला, ढोल, झ्याम्टा, बिनायो तथा हारी छातीमा झुन्ड्याएर उनीहरू आफूलाई सजाउँछन् । गोलाकार घेरामा रहेर नाचिने साकेला शिली अहिले सबै जातीका युवायुवतीको पनि सहभागिता बढ्दो छ । बिक्रम संबत २०७६ सालमा उभौली पर्व जेष्ठ महिनाको ४ गते परेको थियो ।

सन्दर्भ सामग्रीहरू

चाडपर्वहरूनेपालका चाडपर्वहरू

स्रोत र समीक्षाको अवस्था

स्रोत: सम्पादकीय लेख · विकिडाटा Q15629707
समीक्षा: समीक्षा बाँकी — यस लेखको कुनै समीक्षा-अभिलेख छैन।
संरचनागत सूचक ७६/१०० (प्रयोगात्मक; तथ्यको शुद्धताको सूचक होइन — विवरण)

नेपाली विश्वकोशको सम्पादकीय लेख। यो लेख नेपाली विश्वकोशका सम्पादकहरूले आफ्नै संरचना र भाषामा लेखेका हुन्; सम्पादक-मण्डलको समीक्षा क्रमशः जारी छ — त्रुटि भेटिए सम्पादन सुझाउनुहोस्। पाठ CC BY-SA 4.0 अन्तर्गत उपलब्ध छ।

यस लेखको तथ्यगत जग नेपाली भाषामा मुक्त ज्ञान रच्ने नेपाली विकिपिडियाका स्वयंसेवी लेखकहरूको दशकौँको साधनामा उभिएको छ — उहाँहरूप्रति हाम्रो कृतज्ञतापूर्ण श्रद्धाञ्जली।

यो लेख उद्धृत गर्नुहोस्

नेपाली विश्वकोशका सम्पादकहरू। “उभौली।” नेपाली विश्वकोश, २० सेप्टेम्बर २०२६, https://nepaliencyclopedia.com/nepali-encyclopedia/%E0%A4%89%E0%A4%AD%E0%A5%8C%E0%A4%B2%E0%A5%80। हेरिएको: १२ नोभेम्बर २०२६।

सम्बन्धित लेखहरू

समाज र जीवनशैली

याक्खा जाति

याक्खा जाति नेपालको एक आदिवासी किरात जाति हो। याक्खा जातिले केइ (ढोल), केयीसाङ, बिनायो, मुर्चुङगा लगायतका लोक बाजाहरू प्रयोग गरेको पाइन्छ। उनीहरूको उद्गम स्थल, मुख्य बसाेबास क्षेत्र तमाेर र अरुण…

३ मिनेट पढाइ
समाज र जीवनशैली

राई जाति

राई जाति पूर्वी नेपालका किराँत समुदायभित्र पर्ने एक आदिवासी जनसमूह हो, जसका पुर्खाप्रति परुहाङ र सुम्निमाको आस्था पाइन्छ। यिनीहरूलाई खम्बु, जिमिदार वा जिमी नामले पनि चिनिन्छ। बहु-थर र बहुभाषी…

३ मिनेट पढाइ
समाज र जीवनशैली

लिम्बू जाति

लिम्बू (याक्थुङ/सुब्बा) पूर्वी नेपाल केन्द्रित किराँत समुदाय हो, जसको मातृभाषा लिम्बू भाषा र आधारग्रन्थ मुन्धुम मानिन्छ। ‘लिम्बू’ शब्दको अर्थ धनु–वाणसँग जोडिन्छ। परम्परागत मातृभूमि लिम्बुवानमा आजका…

३ मिनेट पढाइ
भूगोल र स्थान

साकेला

साकेला किराँत र राई समुदायमा प्रतिष्ठित सांस्कृतिक पर्वको रूपमा चिनिन्छ। उपलब्ध स्रोतअनुसार यसको पहिचान समुदायगत चाडको रूपमा स्थापित छ, तर अनुष्ठान, समय, स्थल वा ऐतिहासिक विवरणबारे प्रामाणिक जानकारी…

१ मिनेट पढाइ
समाज र जीवनशैली

सुनुवार जाति

सुनुवार जाति किराँत समूहअन्तर्गत रहेको, नेपाल सरकारद्वारा सूचीकृत आदिवासी जनजाति हो। पूर्वी नेपालको पहाडी भेग, विशेषतः रोल्वालिङ हिमश्रृंखलाबाट दक्षिणतर्फ बग्ने सुनकोशी–तामाकोशी–लिखु नदी प्रणालिका…

४ मिनेट पढाइ